Të ndryshosh një kulturë të tërë shëndetësore kërkon kohë, vizion dhe mbi të gjitha, njerëzit e duhur të bërë bashkë në një tryezë. Për vite me radhë, mjekësia dhe aktiviteti fizik kanë ecur në binarë paralelë. Mjekët e kishin për detyrë të këshillonin “duhet të lëvizni më shumë“, ndërsa palestrat ofronin shërbimet e tyre të shkëputura nga syri klinik.
Por, kjo paradigmë po ndryshon. Ajo që deri dje dukej si një utopi e bukur, sot po kthehet në një realitet të prekshëm falë nismës globale Exercise is Medicine (EIM) Albania.
Të premten me date 27 Shkurt, mjediset e Bibliotekës Shkencore të Universitetit “Luigj Gurakuqi” në Shkodër mirëpritën me sukses të plotë Konferencën e 2-të Kombëtare e EIM Albania. Ky event nuk ishte thjesht një mbledhje tjetër akademike; ishte një platformë veprimi për të zgjidhur një problem real: Si ta kthejmë aktivitetin fizik në një recetë të mirëfilltë mjekësore?
Sinergjia Institucionale: Kur mjekësia dhe akademia flasin të njëjtën gjuhë
Sinergjia e krijuar në këtë konferencë ishte historike. Nën moderimin dinamik të Koordinatorit të EIM Albania, Lucio Serreqi, paneli hapi dyert e një bashkëpunimi që pritej prej kohësh. Vizioni u shpalos qartë nga Presidenti i EIM Albania, Prof. Dr. Robert Çina, dhe gjeti menjëherë mbështetjen e fuqishme të Rektorit të Universitetit të Shkodrës, Prof. Dr. Tonin Gjuraj, i cili konfirmoi angazhimin e universitetit si një urë besimi për këtë projekt.
Një dimension të jashtëzakonshëm rajonal dhe peshë akademike këtij bashkëpunimi i dha prania e Prof. As. Dr. Florian Miftarit, Dekan i Fakultetit të Edukimit Fizik dhe të Sportit në Universitetin e Prishtinës (UP). Bashkë me praninë e ekspertëve nga Universiteti i Sporteve të Tiranës (UST), u vërtetua se nisma jonë nuk është thjesht një projekt lokal, por një lëvizje mbarëkombëtare.
Modeli Italian: “Palestre della Salute”
Një moment kulminant i konferencës ishte lidhja direkte nga Italia me Prof. Dr. Andrea Ermolao, Drejtor i Mjekësisë Sportive në Universitetin e Padovës (UniPd). Ai ndau me të pranishmit modelin e suksesshëm italian “Palestre della Salute” (Palestrat e Shëndetit).
Prof. Ermolao shpjegoi me detaje protokollin e sigurt operacional të referimit: nga vizita te mjeku, te puna e kinesiologut, dhe deri te raportimi klinik mbrapsht te mjeku. Ai theksoi veçanërisht rëndësinë e “ciklit edukativ” (10 seancat e para), një periudhë thelbësore për të garantuar sigurinë maksimale të pacientit gjatë stërvitjes.
Për t’i dhënë jetë këtij modeli në terrenin tonë, Prof. As. Dr. Benjamin Nako, Përgjegjës i Departamentit të Edukimit Fizik dhe Sporteve në Shkodër, shprehu gatishmërinë e plotë. Ai deklaroi kthimin e sallave dhe laboratorëve të universitetit në qendra të mirëfillta të vlerësimit funksional për pacientët, duke përgatitur profesionistë të rinj që “flasin të njëjtën gjuhë” me mjekët.
Nga Teoria në Praktikë: Paneli i Ekspertëve
Për të shmangur leksionet e gjata, pjesa e dytë e konferencës kaloi në një format bashkëkohor “Talk Show”, ku u trajtuan pyetjet e vërteta të terrenit nga mjekë dhe akademikë:
- Dr. Kliti Hoti solli këndvështrimin e politikave shëndetësore, duke argumentuar se si “Receta e Lëvizjes” është në fakt një investim që i kursen miliona sistemit shëndetësor afatgjatë.
- Dr. Adrian Bajraktari, mjek fiziatër, vizatoi qartë “vijën e kuqe” të sigurisë mes rehabilitimit të mirëfilltë klinik dhe dritës jeshile për t’u stërvitur në Palestrat e Shëndetit.
- Prof. Dr. Arben Kaçurri foli për të ardhmen e diagnostikimit, ku Forca dhe Ekuilibri po kthehen në “biomarkues” po aq të rëndësishëm sa analizat e gjakut, si dhe sfidën për t’i përkthyer këto të dhëna në raporte të thjeshta për mjekun.
- Prof. Giulio Zefi theksoi rolin e padiskutueshëm të universitetit në përgatitjen e brezave të rinj dhe rëndësinë e aktivitetit fizik si terapi për grupe të veçanta, përfshirë fëmijët në spektrin e autizmit.
- Julian Kraja, Shefi i Shërbimit të Rehabilitimit, solli perspektivën thelbësore të triazhit spitalor. Ai shpjegoi zbatimin praktik të “Shenjës Vitale të Lëvizjes” (PAVS), duke treguar se si infermierët mund të masin nivelin e aktivitetit fizik të pacientit me vetëm dy pyetje në më pak se një minutë, para se ai të hyjë te mjeku specialist.
- Dr. Klodi Gjoka, mjeke endokrinologe, theu “mitin e ecjes” për pacientët me diabet. Ajo argumentoi pse ushtrimet e forcës janë jetike dhe si mund të menaxhohet frika nga hipoglicemia gjatë stërvitjes.
Hapi i Radhës…
Konferenca e 2-të Kombëtare e EIM Albania hodhi themelet e forta të një realiteti të ri. Institucionet nuk po punojnë më të ndara; klinika po kthen sytë nga palestra, dhe laboratori sportiv po kthehet në një zgjatim të natyrshëm të kujdesit mjekësor.
Me hapat e parë të hedhur me kaq sukses në Shkodër, entuziazmi dhe sytë tanë tani drejtohen nga puna e përditshme dhe nga përgatitjet për konferencën e madhe të radhës në Tiranë.
Ndryshimi është i pandalshëm. Lëvizja është ilaç!
